Thảm họa Nhân tai!

Thiên tai là những thảm họa tự nhiên mang đến cho cuộc sống con người. Cụm từ “Nhân tai” không được từ điển giải nghĩa, nhưng được các nhà báo, nhà văn xem như thảm họa do chính con người tự gây ra cho mình. Còn dân kẻ chợ lại sử dụng những cụm từ mô tả thói đời “Tự tay bóp dái“, “Trâu buộc ghét trâu ăn” hay “Ghen ăn tức ở“, “Tiến lên theo cách dìm thằng khác xuống“, … để gọi tên nguyên nhân gây ra những thảm họa “Nhân tai“.

Thiên nhiên không biết nói và thanh minh với ai cả, thiên nhiên không thể chủ ý ngăn cản các nỗ lực của con người trong việc phòng chống thảm họa mà nó gây ra. Vì vậy, con người có thể hạn chế nó bằng cách tạo ra những con đê để ngăn lũ, tạo ra các trạm quan trắc dự báo động đất, sóng thần và núi lửa phun,… Một khi con người chưa thể “chuyển sang sinh sống tại một hành tinh khác” thì con người phải chấp nhận các thảm họa thiên tai như một điều kiện sống của mình.

Khác với Thiên tai, chủ thể tạo ra “Nhân tai” là con người. Con người biết nói, biết nói dối và thanh minh cho mình, thậm chí cản trở người khác tìm kiếm nguyên nhân do mình gây ra, … Vì vậy, những hậu quả do chính con người gây ra phải được xác định rõ ràng. Nếu một quốc gia không thể làm rõ các mối quan hệ nhân quả trong hoạt động của con ngưới, không thể tạo ra các quy định pháp lý để quy kết trách nhiệm cho các chủ thể, thì quốc gia đó đang dung túng, cổ vũ, thỏa hiệp và bỏ mặc các thảm họa “Nhân tai”. Hình ảnh trong những bộ phim cao bồi thời lập quốc tại Hoa Kỳ thường khắc họa rất rõ những thảm họa “Nhân tai”.

Tại Việt Nam, “Nhân tai” được cả xã hội cổ vũ, thỏa hiệp để mặc kệ nó. Vì vậy, “Nhân tai” đi vào mọi ngõ ngách của cuộc sống, tàn phá cả giá trị truyền thống lẫn giá trị mới của thời đại, và không ai chịu trách nhiệm. Chẳng hạn như: Chuyện tham nhũng và làm thất thoát tài sản công lên đến hàng trăm nghìn tỷ đồng; Chuyện gian lận trong thi cử; Chuyện bắt giam, bỏ tù người bất đồng chính kiến; Chuyện cưỡng chế, cướp đất của dân; Chuyện tạo ra các công trình xây dựng kém chất lượng,…

Hình minh họa cho “Nhân tai” tại Việt Nam

Các nhà làm luật đều hiểu rất rõ nguyên nhân tạo ra các thảm họa “Nhân tai” đó. Có nhiều người đã lên tiếng cảnh báo, phê phán. Tuy nhiên, có một thực tế là, thế giới vẫn chưa tìm ra “phương thuốc chữa bệnh ngu”, trong khi “giả ngu” lại là phương cách thu lợi tốt nhất ở xứ Việt Nam này.

Ví dụ như: Vụ sụt lún trên đoạn đường Lê Văn Lương kéo dài, TP. Hà Nội, ngay sau cơn báo số 5 xảy ra hôm 17/8/2012. Chỉ có một câu hỏi Ai là người chịu trách nhiệm trực tiếp ? Vậy mà các cơ quan quản lý Nhà nước cũng không thể trả lời ngay, phải “chờ kết quả giám định”.

“Hố tử thần” sau 2 năm sử dụng trên con đường có “tinh thần 1000 năm”

Xin thưa, trách nhiệm đối với sụt lún đường thì người thi công phải chịu trách nhiệm trực tiếp trước cơ quan quản lý Nhà nước – Tức Tập đoàn Nam Cường. Còn việc giám định để bắt đền Công ty Sông Đà Thăng Long (chủ đầu tư khu đô thị Usilk City lân cận nơi sụt lún) lại là việc của Tập đoàn Nam Cường, chứ đâu phải việc của cơ quan quản lý Nhà nước. Điều đáng lưu ý là, khi người ta có thể quy kết sự việc là do “Thiên tai” thì ngân sách lại phải bỏ tiền ra để bảo trì, do không chủ thể nào chịu trách nhiệm cả. Tức là lại lấy tiền của dân.

Như đã biết, chủ thầu xây dựng các tòa nhà tại Nhật Bản sẽ phải chịu trách nhiệm với việc nghiêng, lún, sập các tòa nhà, nếu tòa nhà đó không thể trải qua trận động đất có cường từ 7 độ Richter trở xuống. Còn tại Đài Loan, vào năm 1991, chủ thầu xây dựng một cao ốc đã phải bồi hoàn chi phí cho chủ đầu tư, khi tòa nhà đó bị nghiêng sau một trận động đất có cường độ 5,2 độ Richter, … Luật pháp tại những quốc gia này quy kết và đảm bảo thực thi trách nhiệm của chủ thầu xây dựng.

Thật vậy, việc phân biệt người ngu với kẻ “giả ngu” là không cần thiết và cũng không hề đơn giản. Nhưng việc quy kết trách nhiệm theo hành vi thì người ta có thể đưa ra những quy định rất rõ ràng bằng pháp luật. Nhờ đó, một người có trí tuệ trung bình cũng có thể “theo luật để làm”. Vì vậy, nếu một xã hội không thể đề ra các tiêu chuẩn, các điều luật để kiểm soát hành vi con người, thì thảm họa “Nhân tai” và những “thảm họa vô chủ” khác cho xã hội ấy sẽ nhiều gấp bội lần thảm họa từ thế giới tự nhiên.

26/8/2012

ncphuong

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s