Cần nói không với báo đài Nhà nước

Người này là diễn viên của Đài truyền hình VN, chứ không phải Linh mục của Giáo phận Bắc Ninh

Người này là diễn viên của Đài truyền hình VN, chứ không phải Linh mục của Giáo phận Bắc Ninh

Xích Tử (danluan.org) –  Trong điều kiện được cho là tự do báo chí ở Việt Nam, không có gì sung sướng bằng nghề làm báo, làm nhà báo trong ‘biên chế’, nói rộng ra là làm trong các cơ quan thông tin đại chúng thuộc quốc doanh.

Tất cả cơ quan báo chí, phát thanh, truyền hình đều được nuôi bằng ngân sách nhà nước hoặc nguồn kinh phí trích ra một cách vô tội vạ của các doanh nghiệp nhà nước. Mỗi nhà báo, đều được trả lương ổn định bằng số bài/tin khoán theo tháng; nếu vượt có thưởng thêm. Ngoài ra, theo phân phối thu nhập hàng năm, họ còn được hưởng một khoản ăn chia từ nguồn thu quảng cáo, tài trợ, “hợp đồng tuyên truyền”. Đó là những thu nhập chính thức.

Về mặt tinh thần, tuy bị kiểm soát, kiểm duyệt gắt gao, bị răn đe và xử lý kỷ luật nếu làm trái,.. song báo chí vẫn luôn được ưu ái, nuông chiều. Trong phát ngôn của mình, một số nhà báo vẫn tự phong là quyền lực thứ tư? Đôi khi họ viết bài nói với đảng, nhà nước, nhưng thực chất là đầu cơ quyền lực cho những cá nhân cụ thể, bởi vì hoạt động này đem lại những nguồn thu nhập to lớn và làm tăng thêm ‘uy tín’ để thực hiện những phi vụ đầu cơ quyền lực mới.

Có thể nói có một số tờ báo, một số bài báo Nhà nước vẫn tạo ra sức hấp dẫn và bán được ra thị trường và có lãi, nhưng phần lớn các tờ báo Nhà nước đều phải phát hành theo cách “cưỡng chế mua”, nghĩa là ép mua đọc rồi thu tiền. Để thực hiện việc “cưỡng chế mua báo”, Đảng yêu cầu các cơ quan, các doanh nghiệp phái mua, ví dụ: Nhân dân, Quân đội Nhân Dân, Tạp chí Thanh Tra,… Trong khi đó, đố ai có thể tìm mua được những tờ báo kiểu này từ những người bán báo dạo.

Dù vậy, các cơ quan báo này luôn đòi hỏi tăng trang, tăng kỳ, tăng đầu tirage; và sự đòi hỏi đó cũng luôn được đáp ứng vì có mất gì của ai; ngân sách bao cấp thì không phải hạch toán gì. Nhờ vậy, mấy chục kênh phát thanh truyền hình phát 24/24 giờ của trung ương và của các tỉnh hầu hết đã là nhật báo. Cái lợi chủ yếu vẫn là tạo nền để hoạt động và tính số lượt quảng cáo làm doanh thu; còn mấy mươi triệu dân thì lo làm việc, học hành có thời gian đâu mà xem báo đài từ tinh mơ cho đến chạng vạng tối.

Để góp phần làm giàu, vỗ béo cho báo, tất cả các cơ quan báo đều được quảng cáo hoặc tiến hành quảng cáo trá hình dưới dạng “hợp đồng tuyên truyền”. Doanh thu loại này là nhờ vào chiêu trò ép khách hàng đăng quảng cáo, đổi lại giúp khách hàng đầu cơ quyền lực theo cách đánh bóng tên tuổi của người ký phiếu chi tiền. Thực tế cho biết, rất nhiều lãnh đạo của các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp v.v… phải nhận những cú điện thoại chào mời kiểu “Tôi ở báo Pháp luật, tạp chí Thanh tra, tạp chí Kiểm tra đảng… rất quan tâm đến quí cơ quan, muốn hợp tác…”;  Người ta cũng có thể vận động tài trợ với điều kiện người tài trợ được đăng bài tự viết, bài tự giới thiệu về mình để lobby, đánh bóng cá nhân; Ngoài trên ra, người ta cũng có thể dùng báo để thành lập các quĩ từ thiện, tư vấn tuyển sinh, việc làm v.v… để hưởng hoa hồng. Nhiều cơ quan báo được khen thưởng về thành tích nộp thuế chính là từ những hoạt động kiểu này. Đó cũng là đặc điểm của báo chí cách mạng Việt Nam, không như báo chí tư nhân ở các nước “thiếu tư do ngôn luận”.

Kết quả tổng hòa trong sự tác động/tạo điều kiện như vậy là một nền báo chí và những nhà báo nghèo nàn về kiến thức, hoang tưởng và bệnh hoạn: Nó luôn nịnh trên và luôn nhũng nhiễu những đối tác, khách hàng, người đọc; Nó khuôn rập theo định hướng của đảng nhưng lại tưởng mình được tự do, sáng tạo, cống hiến; Hình ảnh chung của nền báo chí đó là sự thập thò, giả dối trong thông tin và thói quen chờ nhận phong bì của nhà báo mỗi khi đi tác nghiệp để từ đó mà ngay từ những năm 90 của thế kỷ trước, nhà báo cấp tỉnh đã có thể mua ôtô đi tác nghiệp. (Tôi sẵn sàng tranh luận, cung cấp chứng cứ cho những ai phản đối nhận xét này).

Chính từ trong hệ thống, đặc thù hành chức và lợi quyền quốc gia được chia chác phân bổ như vậy, đã xuất hiện hiện tượng Đài VTV1 muốn làm cả vai trò của tòa án thế tục và Pháp đình tôn giáo. Trong một chuyên mục mới xây dựng gần đây nhằm phục vụ đợt lấy ý kiến nhân dân về Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992, đài này đã dàn dựng nhiều đoạn phóng sự nhằm phản bác các ý kiến đóng góp trái chiều với đảng bằng những chứng minh xuyên tạc qua phỏng vấn một số “nhân dân” cò mồi trong các vấn đề, địa phương liên quan.

Trong chương trình thời sự tối ngày 26 tháng 3 năm 2013, VTV1 có đoạn phóng sự “Chức sắc tôn giáo góp ý sửa đổi Hiến Pháp 1992,” có dòng chữ chú thích “Linh mục Nguyễn Quốc Hiếu, Chủ tịch Ủy ban đoàn kết Công giáo tỉnh Bắc Ninh” làm cho nhiều người ngộ nhận ông Nguyễn Quốc Hiếu là linh mục của Giáo Phận Bắc Ninh. Đó là sự dàn dựng giả tạo. Vì vậy, Tổng giám mục giáo phận Bắc Ninh đã ngay lập tức phải ra thông cáo báo chí “Giáo phận Bắc Ninh không có Linh mục Nguyễn Quốc Hiếu”

Trong chương trình thời sự 19 giờ ngày 31/3, VTV1 lại đưa một phóng sự phỏng vấn “một số đạo hữu, tín hữu, chức sắc Phật giáo và Thiên chúa giáo ở Huế”, trong đó có những câu trả lời được mớm sẵn một cách ngô nghê như: “hoan hỉ đồng tình với sự lãnh đạo của đảng”; “sự lãnh đạo của đảng có cơ sở triết lý, lịch sử”… Từ đó, biên tập viên của đài khái quát rằng “một tôn giáo nào đó phản đối sự lãnh đạo của đảng là đi ngược lại với đường lối, tôn chỉ của tôn giáo mình, tự tách mình khỏi khối đoàn kết toàn dân, tự tách mình ra khỏi dân tộc”…

Rồi báo nhân dân điện tử hôm 01/4/2013 có bài viết của Lê Anh “Mỹ nên thay đổi nhận thức về nhân quyền” ý nói Mỹ hiểu về nhân quyền chưa đúng với cách hiểu của VN. Với những luận điệu như vậy, chúng ta nên chuẩn bị đón nhận những bài viết kiếu như: Mỹ nên thay đổi cách hiểu về Đầu máy hơi nước, về internet, về vệ tinh và tàu Vũ trụ, về Tàu ngầm nguyên tử, về dòng điện xoay chiều – một chiều, về cách chế tạo vũ khí hạt nhân, về tiếng Anh,… hay bất kỳ thứ gì mà Việt Nam thường nhờ họ dạy bảo.

Thật vậy, đó là cách làm rất trẻ con, thiếu lương tâm và phương pháp thông tin, là lợi dụng kinh phí đóng góp của toàn dân để hoạt động chống lại nhân dân. Vì vậy, nếu ai đó không thể hiểu được dụng ý sâu xa ẩn chứa đằng sau các lời lẽ tuyên truyền, hoặc họ không có khả năng hiểu ngược lại những lời lẽ tuyên truyền trên các báo đài Nhà nước, thì “nói không với báo đài Nhà nước” là cách đơn giản nhất mà ai cũng có thể làm được!

04/4/2013
ncphuong trích lược và đặt lại tên bài viết của Xích Tứ trên danluan.org

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s